handleiding
Navigeren in de BNTL: een handleiding

Stand van zaken
Tijdens de omzetting van de oude data naar gestandaardiseerde informatie, zijn er heel wat fouten in de bibliografie geslopen. Alle data moeten daarom opgeschoond worden. Op deze website vindt u dan ook enkel de items die door ons team werden nagekeken en geoptimaliseerd. De oude data zijn namelijk te “vervuilend” voor het systeem om op de website te presenteren. De items worden nog steeds achter de schermen verwerkt en toegevoegd wanneer mogelijk.
Hieronder kan je een korte stand van zaken vinden per bronsoort. De data dateren van 1940 tot 2025.
- Audiovisueel materiaal: volledig verwerkt (1940-2025): 97/97 items
- Websites: volledig verwerkt (1940-2025): 608/608 items
- Speciale tijdschriftnummers: volledig verwerkt (1940-2025): 2623/2623 items
- Online tijdschriftartikels: volledig verwerkt (1940-2025): 1224/1224 items
- Tijdschriftenlijst: volledig verwerkt (1940-2025): 6051/6051 items
- Hoofdstukken: deels verwerkt (1990-2025): 33.183/59.601 items
- Boeken: deels verwerkt (1940-1969 + 2000-2025): 16.627/34.963
- Tijdschriftartikels: deels verwerkt (2000-2025): 112.727/197.740 (ook delen uit de jaren ‘80 en ‘90 zijn terug te vinden).
- Totaal: 173.140/302.907= 57,16%
We proberen zo snel mogelijk en zo kwalitatief mogelijk de resterende items aan de databank toe te voegen.
Zoeken in de BNTL
Na een zoekopdracht kan je filteren op verschillende zaken. Zo kan je kiezen om alleen de items weer te geven die ook digitaal beschikbaar zijn. Je kan filteren op documenttype, of verder doorklikken naar onderwerpen. Je kan verfijnen op basis van periode of jaartal, uitgever en auteur, taal en reeks.
Zoals in vele andere databanken kan je hier je zoekresultaten ook sorteren op verschillende manieren. Automatisch wordt er gesorteerd op relevantie, al kan het soms handig zijn om te sorteren op publicatiejaar: aflopend. Dan krijg je de meest recente publicaties eerst. Je kan uiteraard ook alfabetisch sorteren op titel of auteur.
Dat is mogelijk omdat het grootste deel van onze data doorklikbaar is. Op de detailpagina’s zal je zien dat je op trefwoorden, auteurs, plaatsen en andere zaken kan doorklikken. Dat genereert dan een nieuwe zoekopdracht. Stel, je vindt een bron met het trefwoord “toponymie” en je wil daar meer over lezen, kan je doorklikken op dat trefwoord. Dan zal je een zoekopdracht krijgen met alle items waar dat trefwoord aan verbonden is.
Naast een algemene zoekopdracht kan je vanaf het begin nauwkeuriger en specifieker op zoek gaan naar bronnen via Uitgebreid of geavanceerd zoeken.
Data onder de loep
De databank bevat verschillende soorten secundaire bronnen. Hieronder sommen we ze even op en geven we mee hoe je de data kan interpreteren per soort. Het leeuwendeel van de informatie heeft geen extra uitleg nodig.
Boek ( ):
Bij boeken kan je op verschillende data doorklikken om nieuwe zoekopdrachten te geven. Zo ook bijvoorbeeld op uitgever of plaats van uitgave. Boeken worden daarnaast vaak gerecenseerd. Deze worden opgesomd bij Recensie(s). Het aantal recensies kan soms hoog oplopen. Bij Meer informatie kan je verschillende soorten gegevens over de bron vinden. Dat kan gaan over bibliografische details zoals waar het abstract of de bronnenlijst staan, welke roman er in het boek geanalyseerd wordt of welk congres bijvoorbeeld aan de basis lag voor het samenstellen van het boek. Deze soort informatie kan je steeds bij andere soorten bronnen daar ook terugvinden.
Hoofdstuk ():
Bij hoofdstukken vind je naast de auteur van het hoofdstuk ook de redacteurs van het gehele boek bovenaan terug. De andere informatie is voor de rest identiek aan de opbouw van een boek-item. Handig bij een hoofdstuk is dat je kan doorklikken naar andere hoofdstukken uit hetzelfde boek en de detailpagina van het boek zelf.
Tijdschriftartikels ():
Onder dit brontype vallen verschillende soorten artikels: zowel publicaties uit academische tijdschriften, als artikels uit magazines of online blogs kan je hieronder vinden. De informatie over waar je het artikel kan terugvinden is logisch opgebouwd: je krijgt de naam van het tijdschrift waarin het artikel gepubliceerd werd (hierop kan je doorklikken en andere artikels vinden), en daaronder het volume (jaargang), nummer (uitgave) en paginering. Soms is een artikel onderdeel van een speciaal tijdschriftnummer. Dat wordt vermeld onder de naam van het tijdschrift met de aanduiding: themanummer, speciaal nummer, speciaal gedeelte, enzovoort. Ook daar kan je op doorklikken, waarna je alle artikels uit dat themanummer krijgt.
Recensie ():
Recensies kunnen verschijnen in verschillende brontypes zoals hoofdstukken of boeken, al gaat het in 99 procent van de gevallen om tijdschriftartikels. Deze recensies bespreken andere secundaire literatuur en dus geen primaire werken zoals romans of poëzie. Bij Gerecenseerd werk kan je terugvinden welk werk er aangekaart wordt en kan je er ook naar doorklikken.
Speciaal nummer ():
Onder een speciaal tijdschriftnummer beschouwen we themanummers of dossiers. Soms gaat het hier om een hele uitgave of jaargang, soms is er maar een klein deeltje van de uitgave gewijd aan een bepaald thema, auteur of idee. Naast het speciale icoontje hebben deze brontypes ook het trefwoord speciaal nummer staan. Soms wordt voor een speciaal nummer een gastredacteur aangeduid, ook die is opgenomen in de data.
Audiovisueel materiaal ():
Deze weinig voorkomende itemsoort omvat verschillende types bronnen zoals film, cd’s, elektronische woordenboeken en veel meer. Bij auteur kan je dan ook de “maker” van zo’n bron vinden. Sommige informatie die bij andere types gespreid staat, is hier gegroepeerd bij Meer informatie.
Webpagina ():
Ook hier staat er soms informatie meer gegroepeerd dan bij andere brontypes, vind je makers terug en kan je handig doorklikken naar de webpagina zelf.
Refereren en citeren
Onderaan elke bron vind je een gestandaardiseerde referentie die je rechtstreeks kan overnemen in jouw bronnenlijst. Daaronder is er een weergave van enkele andere referentie- of exportmethoden in de vorm van verschillende blokken. Zo zal je bij MLA en APA doorverwezen worden naar een pagina die de gewenste citatiemethode doorvoert.
We raden hierbij wel aan om dit goed te controleren, aangezien onze data niet één op één overeenkomt met die methodes. Daarnaast kan je de items ook exporteren om op te slaan in je eigen referentiemanager (zoals Zotero of Endnote) via RIS, ISBD of BibTex. Je kan bovenaan de pagina op het icoontje (foto icoontje) klikken en een CSV-export maken. Deze bevat de één op één opsomming van onze data.
Disclaimer: Omdat onze data niet altijd één op één overeenkomt met de verschillende citatiemethodes, kunnen de automatisch gegenereerde citaties, soms fouten bevatten (bv. bij naamformattering). Controleer altijd zelf of de bronvermelding voldoet aan de vereiste stijl.
Collecties
Naast het gericht zoeken, kan het ook interessant zijn om te grasduinen in collecties die met jouw onderzoek te maken hebben. Op onze voorpagina vind je verschillende onderwerpen met bijhorende afbeeldingen terug, die steeds een thematische groepering van bronnen representeren. De collecties zijn samengesteld aan de hand van trefwoordclusters. Aan het thema Middelnederlandse literatuur zijn bijvoorbeeld trefwoorden zoals Reinaert, mystiek en Arturroman gekoppeld. Zo krijg je alle items opgelijst die een of meer van deze trefwoorden bevatten.
De collecties zijn indicatief en vormen een goede eerste stap in de zoektocht naar bronnen. Door een technologische limiet zijn zeker niet alle relevante trefwoorden gebundeld in de zoekopdracht, al hebben we getracht om de collecties indicatief te maken per onderzoeksveld. Als je specifieker wil zoeken, kan je ook vanuit de collecties gerichter te werk via de doorklikbare trefwoorden in de lijst- en detailweergave.
Zo kan je browsen in bronnen over gevestigde gebieden zoals dialect, religie en toponymie, maar kan je ook nieuwe thema’s ontdekken zoals gender & seksualiteit, vrouwenstudies, ecokritiek, disability studies en dierenstudies.
De foto’s die gebruikt werden van WikiMedia en Unsplash gehaald en zijn vrij van copyright.
Mijn BNTL
Mijn BNTL is een fijne en handige tool die in de nieuwe website werd verwerkt. Het fungeert als een soort winkelmandje, waar je een selectie van bronnen kan opslaan. Je hoeft hier geen account voor aan te maken of je ergens op aan te melden. Let wel op, de selectie blijft steeds beschikbaar in eenzelfde bezoek, maar kan wel verdwijnen wanneer de browser volledig wordt afgesloten.
Items selecteren voor Mijn BNTL kan je al doen vanuit de lijstweergave door het vakje in de rechterkolom te selecteren. Ook op de detailpagina’s vind je rechtsboven zo’n vakje.
Vanuit de pop-up rechtsonder kan je al heel wat bewerkingen maken. Je kan al een export creëren of de selectie leeg maken. Je kan je winkelmandje daar ook al opslaan via een URL die je zelf moet bewaren.
Diezelfde bewerkingen kan je ook maken wanneer je je selectie op de hoofdpagina bekijkt via het icoontje . Daar kan je ook bijvoorbeeld in bulk exporteren in verschillende bestandsformaten door op het download-tekentje te klikken (opties: PDF, CSV, ISBD, Export Ris (Zotero)).
Je kan je jouw lopende selectie ook altijd terugvinden via het knopje Mijn BNTL bij de zoekbalk op de voorpagina.
Meer
Onder het knopje Meer vind je verwijzingen naar andere interessante en bruikbare databanken zoals de DBNL en de DLIT.
Verder kan je hier ook browsen in de volledige trefwoordenlijst die opnieuw doorklikbaar is. Ook staat er een handige opsomming van alle tijdschriften die in de BNTL verwerkt worden.